Logo Vlaamse Overheid en Ruimtelijke Ordening

Werken aan en rond de woning

LOSSTAANDE Bijgebouwen in de tuin

Losstaande bijgebouwen in de tuin zoals een tuinhuis, serre, schuurtje, poolhouse of garage komen in vele gevallen in aanmerking voor een vrijstelling van vergunning.

Vrijstelling*

Er geldt in een aantal gevallen een vrijstelling van vergunning voor het optrekken van vrijstaande bijgebouwen in de zij- en/of achtertuin. Het kan hier gaan over een tuinhuis, poolhouse, vrijstaande carport,vrijstaande garage, serre… Hiervoor moet aan een aantal voorwaarden voldaan worden:

  • Er geldt een maximum van 40 vierkante meter oppervlakte aan vrijstaande bijgebouwen per woning. Let op: ook reeds bestaande losstaande bijgebouwen worden hierbij gerekend.
  • De vrijstelling geldt enkel als de losstaande bijgebouwen 
    • een hoogte van 3,5 meter niet overschrijden (dit is de totale hoogte, gemeten tot het hoogste punt van het bijgebouw), 
    • maximaal 30 meter van de woning opgetrokken worden, 
    • in de zijtuin 3 meter van de perceelsgrens blijven, 
    • in de achtertuin 1 meter van de perceelsgrens blijven of tegen een bestaande scheidingsmuur op de perceelsgrens gebouwd worden zonder deze bestaande scheidingsmuur te wijzigen.
  • De vrijstelling geldt niet als de losstaande bijgebouwen opgetrokken worden in ruimtelijk kwetsbaar gebied.
  • De algemene checklist "vrijstellingen" bevat nog aanvullende voorwaarden. Doorloop deze checklist grondig. (zie hiernaast)

Voorbeeld: Mevrouw Maes wil in haar achtertuin een vrijstaand tuinhuis plaatsen. Momenteel heeft ze al een serre van 15 m² staan. Het vrijstellingsbesluit maakt het voor haar mogelijk om zonder stedenbouwkundige vergunning én zonder melding een tuinhuis te bouwen dat 25m² groot is (want 15 + 25 = 40). Naast de maximale oppervlakte moet ze ook rekening houden met een maximale hoogte van 3,5 meter en de hierboven vermelde afstanden tot de perceelsgrens.

Melding*

Binnen deze categorie zijn er geen meldingsplichtige werken.

 

MEDEWERKING ARCHITECT

Voor werken waarvoor een vergunning voor stedenbouwkundige handelingen nodig is, is in principe ook de medewerking van een architect verplicht.

Op voorwaarde dat ze noch de oplossing van een constructieprobleem met zich meebrengen, noch de stabiliteit van het gebouw wijzigen, zijn onder meer volgende ingrepen vrijgesteld van de medewerking van een architect (Besluit van de Vlaamse Regering tot bepaling van de handelingen die vrijgesteld zijn van de medewerking van de architect):

  • De verbouwings- en inrichtingswerkzaamheden of de werkzaamheden voor de geschiktmaking van lokalen
  • Het aanbrengen van een gevelsteen, een bepleistering of een andere gevelbekleding, zonder dat een wijziging van de fundering noodzakelijk is
  • het aanbrengen, wijzigen en dichtmaken van raam- en deuropeningen
  • het aanbrengen van dakuitbouwen over maximaal één vierde van de dakoppervlakte 
  • plaatsen van verluchtings-, luchtbehandelings-, rookafzuig- of luchtafzuiginstallaties
  • plaatsen van zonnetenten of markiezen, die ingeklapt, opgevouwen of ingerold kunnen worden.
  • Het plaatsen van
    • een duiventil, een volière of een hok voor dieren, niet groter dan 40m², kroonlijsthoogte beperkt tot 3m en nokhoogte tot 4,5m, met bijbehorende afrastering,
    • een tuinhuisje, een bergplaats, een garage of een carport, niet groter dan 40m², kroonlijsthoogte beperkt tot 3m en nokhoogte tot 4,5m 
    • een serre, niet groter dan 40m², kroonlijsthoogte beperkt tot 3m en nokhoogte tot 4,5m

 

Werken aan en rond de woning

 

Het bouwen van een nieuwe woning is uiteraard steeds vergunningsplichtig. De medewerking van een architect is ook altijd verplicht. Maar hoe zit dat bij andere ingrepen?

 

renovatie en onderhoud

functie wijzigen

meergezinswoning maken

Verbouwen / Onderhoud

Functiewijziging

 Opsplitsen / Zorgwonen

losstaande bijgebouwen (tuinhuizen, serres,...) 

 uitbreiden

slopen

Losstaande bijgebouwen
(garage, serre, pool-house,...)

Uitbreiden
(veranda, garage, ...)

Slopen

niet overdekte constructies

groen

tuinaccessoires (speeltuig, bbq, brievenbus,...)

 Oprit, vijver, zwembad,...

 Groen en afscheiding

 Tuin accessoires

zonnepanelen en schotelantennes

reliefwijzigingen en ondergrondse installaties

 

Zonnepanelen, schotels

Reliefwijziging en ondergronds

    

checklist vrijstelling

Vrijstelling enkel mogelijk als:

  • Niet strijdig met voorschriften van een bijzonder plan van aanleg (BPA), gemeentelijk ruimtelijk uitvoeringsplan (RUP) of verkavelingsvergunning, tenzij de gemeente dit plan of de vergunning heeft opgenomen in een lijst waarbinnen de Vlaamse vrijstellingsregeling voorrang krijgt op de voorschriften van het plan. 
  • Niet strijdig met stedenbouwkundige verordeningen van gewest, provincie of gemeente. Merk op dat de gewestelijke verordening rond hemelwater vaak oplegt dat u gebouwen en verhardingen enkel kan oprichten als u een infiltratievoorziening voor hemelwater aanlegt.
  • Niet strijdig met uitdrukkelijke voorwaarden van de bestaande stedenbouwkundige vergunningen. 
  • Niet strijdig met andere wetgeving, zoals: 
    • erfdienstbaarheden (wegen, waterwegen, spoorwegen) 
    • burgerlijk wetboek (lichten en zichten, gemene muur, ...) 
    • natuurwetgeving 
  • Niet in:

    • een 5 meter brede strook vanaf de bovenste rand van het talud van waterlopen;
    • de erfdienstbaarheidszone langs grachten van algemeen belang:
    • de afgebakende oeverzones.
  • Uw gemeente heeft de vrijgestelde handeling voor deze ingreep niet meldingsplichtig gemaakt.

Vrijgestelde werken mogen enkel uitgevoerd worden na het verkrijgen van een machtiging van het agentschap Onroerend Erfgoed

  • op percelen met beschermde monumenten, 
  • in beschermde landschappen of aangeduide erfgoedlandschappen, 
  • in beschermde stads- en dorpsgezichten, 
  • in beschermde archeologische monumenten.